Từ ngày 01/07/2025, chế độ thai sản sẽ có nhiều thay đổi quan trọng theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội 2024. Bài viết sau đây tổng hợp các điểm mới nổi bật áp dụng từ thời điểm này.
I. Thay đổi về đối tượng và điều kiện hưởng
1. Mở rộng đối tượng hưởng
- Bổ sung 6 nhóm đối tượng mới được hưởng thai sản năm 2025:
- Viên chức quốc phòng
- Chủ hộ kinh doanh đăng ký
- Lao động nước ngoài có hợp đồng từ 12 tháng
- Người làm việc theo hợp đồng lao động ngắn hạn (từ 01 tháng)
- Vợ/chồng cán bộ ngoại giao đi công tác nhiệm kỳ
- Trường hợp mang thai hộ và điều trị vô sinh
Lưu ý: Các đối tượng mới được bổ sung gồm: viên chức quốc phòng, các chức danh quản lý tại doanh nghiệp có vốn nhà nước, hợp tác xã, người làm việc theo hợp đồng lao động từ 01 tháng trở lên nhưng làm việc không trọn thời gian, chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh, vợ/chồng cán bộ ngoại giao đi công tác nhiệm kỳ, lao động nước ngoài có hợp đồng từ đủ 12 tháng trở lên (trừ một số trường hợp đặc biệt)
2. Điều kiện hưởng chế độ thai sản cập nhật
- Mang thai hộ: Người lao động cần có tối thiểu 12 tháng đóng bảo hiểm xã hội và 3 tháng đóng trong 12 tháng trước khi sinh.
- Điều trị vô sinh: Yêu cầu đóng bảo hiểm xã hội ít nhất 6 tháng trong 24 tháng trước sinh.
- Phá thai: Được áp dụng cho mọi trường hợp phá thai (bao gồm cả ngoài ý muốn) thay vì chỉ phá thai bệnh lý như trước đây.
Lưu ý
- Lao động nữ sinh con phải đóng BHXH từ đủ 6 tháng trở lên trong 12 tháng liền kề trước khi sinh con.
- Nếu phải nghỉ việc để điều trị vô sinh, chỉ cần đóng BHXH từ đủ 6 tháng trở lên trong 24 tháng liền kề trước khi sinh con.
II. Quyền lợi về thời gian nghỉ và mức hưởng
1. Thời gian nghỉ hưởng chế độ
- Khám thai: Lao động nữ được nghỉ 02 ngày cho mỗi lần khám thai, tối đa 5 lần trong suốt thai kỳ.
- Sảy thai, thai chết lưu: Mọi trường hợp (bao gồm cả ngoài ý muốn) đều được hưởng chế độ. Thời gian nghỉ được quy định lại theo tuổi thai: 10 ngày (thai dưới 5 tuần), 20 ngày (thai từ 5 đến dưới 13 tuần), 40 ngày (thai từ 13 đến dưới 22 tuần), và 120 ngày (thai từ 22 tuần tuổi trở lên).
- Nghỉ thai sản sau phá thai: Từ 01/7/2025, lao động nữ phá thai, dù là phá thai bệnh lý hay ngoài ý muốn, đều được hưởng chế độ thai sản
- 40 ngày nếu thai từ 13-22 tuần
- 50 ngày nếu thai từ 22 tuần trở lên
- Con chết sau sinh: Trường hợp con dưới 02 tháng tuổi bị chết, mẹ được nghỉ việc 04 tháng tính từ ngày sinh.
- Quyền lợi cho lao động nam: Thời gian nghỉ khi vợ sinh con tăng lên: 07 ngày (sinh thường), 10 ngày (sinh phẫu thuật), 14 ngày (sinh đôi trở lên). Lao động nam có thể nghỉ trong khoảng 60 ngày đầu kể từ ngày vợ sinh. Quyền lợi này cũng áp dụng cho lao động nam có vợ mang thai hộ.
2. Mức hưởng trợ cấp
- Trợ cấp thai sản hằng tháng: Bằng 100% bình quân tiền lương tháng đóng BHXH của 06 tháng trước khi nghỉ việc.
- Trợ cấp một lần khi sinh con: Bằng 02 lần mức tham chiếu tại tháng sinh con cho mỗi con.
- BHXH tự nguyện: Người tham gia BHXH tự nguyện lần đầu được hưởng trợ cấp thai sản bằng 2.000.000 đồng cho mỗi con.
- Dưỡng sức sau sinh: Mức hưởng mỗi ngày bằng 30% mức tham chiếu.
Lưu ý quan trọng
- Luật BHXH 2014 vẫn áp dụng cho các trường hợp đủ điều kiện và sinh con trước ngày 01/07/2025.
- Từ 01/07/2025, áp dụng hoàn toàn theo quy định của Luật BHXH 2024.
- Mức tham chiếu do Chính phủ quy định và công bố hàng năm, tối thiểu bằng mức lương cơ sở.
- Hồ sơ hưởng chế độ không cần Giấy chứng sinh nếu con chết trước khi sinh.
