Chủ hộ kinh doanh đóng BHXH bắt buộc không được tính vào chi phí hợp lý khi xác định thu nhập tính thuế.
I. Quy định về BHXH bắt buộc đối với chủ hộ kinh doanh
- Tỷ lệ đóng: Mức đóng là 25% trên mức thu nhập tháng do chủ hộ lựa chọn, trong đó 22% vào quỹ hưu trí, tử tuất và 3% vào quỹ ốm đau, thai sản.
- Mức thu nhập làm căn cứ đóng: Chủ hộ kinh doanh được lựa chọn mức thu nhập làm căn cứ đóng, thấp nhất bằng mức lương cơ sở và cao nhất bằng 20 lần mức lương cơ sở. Điều này tương ứng với mức đóng tiền BHXH từ 585.000 đồng/tháng đến 11.700.000 đồng/tháng (tính theo mức lương cơ sở 2.340.000 đồng).
- Phương thức đóng: Có thể lựa chọn đóng linh hoạt theo hàng tháng, 3 tháng hoặc 6 tháng một lần.
II. Lý do khoản đóng BHXH của chủ hộ không được tính vào chi phí
- Bản chất cá nhân: Khoản đóng BHXH của chủ hộ là nghĩa vụ và quyền lợi gắn liền với cá nhân chủ hộ, tương tự như người lao động tự đóng BHXH. Nó không được xem là một khoản chi phí phát sinh phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất, kinh doanh của hộ.
- Thiếu căn cứ pháp lý về thuế: Các văn bản pháp luật về thuế thu nhập hiện hành chưa có quy định cho phép khấu trừ khoản đóng BHXH của chủ hộ kinh doanh vào chi phí được trừ.
Ví dụ thực tế
Một chủ hộ kinh doanh lựa chọn mức thu nhập 5.000.000 đồng/tháng để đóng BHXH. Khoản tiền BHXH phải đóng hàng tháng là 1.250.000 đồng (25% x 5.000.000 đồng). Khoản tiền 1.250.000 đồng này không được ghi nhận là chi phí được trừ khi xác định thu nhập tính thuế. Chỉ có khoản BHXH đóng cho nhân viên (nếu hộ kinh doanh có thuê lao động) mới được tính là chi phí hợp lý.
Lưu ý quan trọng
- Không tự ý hạch toán: Tuyệt đối không tự hạch toán khoản đóng BHXH của chủ hộ vào chi phí được trừ để tránh rủi ro bị truy thu và xử phạt về thuế.
- Phân biệt rõ các khoản: Cần phân biệt giữa BHXH của cá nhân chủ hộ (không được trừ) và BHXH đóng cho người lao động làm việc tại hộ kinh doanh (được trừ).
- Đối tượng miễn trừ: Người đang hưởng lương hưu hoặc trợ cấp BHXH hàng tháng nếu làm chủ hộ kinh doanh thì không thuộc đối tượng phải tham gia BHXH bắt buộc.
- Tỉ lệ 25% chỉ riêng BHXH, chưa bao gồm BHYT
