Hiện nay, pháp luật Việt Nam không bắt buộc doanh nghiệp phải có vốn điều lệ tối thiểu khi thành lập công ty, trừ một số ngành nghề đặc thù sẽ cần mức vốn tối thiểu theo quy định riêng.
I. Nguyên tắc chung về vốn điều lệ
- Định nghĩa: Vốn điều lệ là tổng giá trị tài sản do các thành viên hoặc cổ đông đã góp hoặc cam kết góp khi thành lập doanh nghiệp.
- Quyền tự quyết: Doanh nghiệp được quyền tự quyết định mức vốn điều lệ phù hợp với năng lực tài chính và quy mô hoạt động, không bị giới hạn mức tối thiểu hay tối đa đối với các ngành nghề thông thường.
- Thời hạn góp vốn: Các thành viên/cổ đông phải góp đủ số vốn đã cam kết trong thời hạn 90 ngày, kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.
- Nghĩa vụ: Pháp luật nghiêm cấm hành vi kê khai vốn điều lệ khống hoặc không góp đủ vốn như đã đăng ký.
II. Vốn điều lệ tối thiểu đối với ngành nghề đặc thù
Một số ngành, lĩnh vực kinh doanh có điều kiện yêu cầu doanh nghiệp phải có mức vốn pháp định tối thiểu. Dưới đây là quy định chi tiết đối với ngành kinh doanh bảo hiểm.
1. Ngành kinh doanh bảo hiểm
Theo Nghị định 46/2023/NĐ-CP, mức vốn điều lệ tối thiểu đối với doanh nghiệp bảo hiểm được quy định như sau:
- Doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ:
- Kinh doanh bảo hiểm nhân thọ (trừ bảo hiểm liên kết đơn vị, bảo hiểm hưu trí) và bảo hiểm sức khỏe: 750 tỷ đồng.
- Bao gồm thêm bảo hiểm liên kết đơn vị hoặc bảo hiểm hưu trí: 1.000 tỷ đồng.
- Bao gồm cả bảo hiểm liên kết đơn vị và bảo hiểm hưu trí: 1.300 tỷ đồng.
- Doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ:
- Kinh doanh bảo hiểm phi nhân thọ (trừ bảo hiểm hàng không, bảo hiểm vệ tinh) và bảo hiểm sức khỏe: 400 tỷ đồng.
- Bao gồm thêm bảo hiểm hàng không hoặc bảo hiểm vệ tinh: 450 tỷ đồng.
- Bao gồm cả bảo hiểm hàng không và bảo hiểm vệ tinh: 500 tỷ đồng.
2. Các ngành nghề khác
Các lĩnh vực khác như ngân hàng thương mại, công ty chứng khoán, kinh doanh bất động sản cũng có những quy định riêng về vốn pháp định tối thiểu theo các văn bản pháp luật chuyên ngành.
Lưu ý quan trọng
- Thành viên/cổ đông của công ty chỉ chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của doanh nghiệp trong phạm vi số vốn đã góp.
- Đối với doanh nghiệp bảo hiểm, vốn điều lệ phải được góp bằng Đồng Việt Nam và các cổ đông, thành viên không được sử dụng vốn vay để tham gia góp vốn.
- Mức thuế môn bài phụ thuộc vào vốn điều lệ:
- Vốn trên 10 tỷ đồng: thuế môn bài 3 triệu đồng/năm.
- Vốn dưới 10 tỷ đồng: thuế môn bài 2 triệu đồng/năm.
