Công ty nợ thuế kéo dài sẽ bị áp dụng 07 biện pháp cưỡng chế theo trình tự luật định. Hình thức phổ biến bao gồm trích tiền từ tài khoản, ngừng sử dụng hóa đơn, và thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh.
I. Các hình thức cưỡng chế nợ thuế đối với công ty
Luật Quản lý thuế 2019 quy định 07 biện pháp cưỡng chế được áp dụng lần lượt hoặc đồng thời tùy trường hợp:
- Trích tiền từ tài khoản, phong tỏa tài khoản: Cơ quan thuế yêu cầu ngân hàng trích tiền từ tài khoản công ty để nộp vào ngân sách hoặc phong tỏa số dư tương ứng với số nợ.
- Khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập: Áp dụng khi doanh nghiệp nợ thuế có nguồn thu nhập ổn định từ cơ quan, tổ chức khác.
- Dừng làm thủ tục hải quan: Cơ quan hải quan sẽ dừng thông quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu của doanh nghiệp nợ thuế.
- Thông báo hóa đơn không còn giá trị sử dụng: Cơ quan thuế thông báo hóa đơn của công ty không còn giá trị sử dụng (thường gọi là cưỡng chế hóa đơn), khiến công ty không thể xuất hóa đơn hợp lệ.
- Kê biên, bán đấu giá tài sản: Áp dụng khi các biện pháp trên không hiệu quả, tài sản của công ty sẽ bị kê biên và bán đấu giá để thu hồi nợ.
- Thu tiền, tài sản do bên thứ ba đang giữ: Cơ quan thuế yêu cầu tổ chức, cá nhân đang giữ tiền/tài sản hoặc đang mắc nợ công ty phải nộp thay số tiền nợ thuế.
- Thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh: Biện pháp nặng nhất, cơ quan đăng ký kinh doanh sẽ thu hồi giấy phép, đồng nghĩa với việc công ty bị chấm dứt hoạt động pháp lý.
II. Điều kiện và quy trình áp dụng biện pháp cưỡng chế
1. Điều kiện áp dụng
- Nợ tiền thuế, tiền chậm nộp quá 90 ngày kể từ ngày hết thời hạn nộp thuế.
- Nợ tiền thuế khi đã hết thời hạn gia hạn nộp tiền thuế.
- Doanh nghiệp không chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế trong thời hạn ghi trên quyết định.
- Có hành vi phát tán tài sản hoặc bỏ trốn nhằm trốn tránh nghĩa vụ thuế.
2. Quy trình thực hiện
- Rà soát, lập danh sách doanh nghiệp nợ thuế thuộc diện phải cưỡng chế.
- Thu thập, xác minh thông tin về tài khoản, tài sản, nguồn thu nhập của doanh nghiệp.
- Ban hành Quyết định cưỡng chế đối với từng biện pháp cụ thể.
- Gửi Quyết định cho doanh nghiệp và công khai thông tin trên trang thông tin điện tử ngành thuế.
- Tổ chức thi hành biện pháp cưỡng chế.
III. Một số biện pháp cưỡng chế cụ thể thường gặp
- Phong tỏa tài khoản: Đây là biện pháp đầu tiên và phổ biến nhất. Ngân hàng sẽ trích nợ tự động hoặc phong tỏa số tiền tương ứng. Quyết định có hiệu lực trong 30 ngày.
- Thông báo hóa đơn không còn giá trị sử dụng: Thường áp dụng khi việc trích tài khoản không hiệu quả. Trong thời gian này, nếu công ty cố tình sử dụng hóa đơn sẽ bị coi là hành vi sử dụng hóa đơn bất hợp pháp. Quyết định có hiệu lực trong 01 năm.
- Thu hồi Giấy phép kinh doanh: Áp dụng khi các biện pháp trước đó không thu hồi được đủ số nợ thuế.
IV. Thời hiệu và lưu ý quan trọng
- Thời hiệu: Quyết định cưỡng chế có hiệu lực 01 năm kể từ ngày ban hành (riêng biện pháp trích tiền/phong tỏa tài khoản là 30 ngày).
- Áp dụng đồng thời: Trong trường hợp cần thiết, cơ quan thuế có quyền áp dụng biện pháp cưỡng chế ngừng làm thủ tục hải quan hoặc thông báo hóa đơn không còn giá trị sử dụng ngay cả khi đang áp dụng biện pháp khác.
- Tạm hoãn xuất cảnh: Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp nợ thuế đang bị cưỡng chế có thể bị tạm hoãn xuất cảnh cho đến khi hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Lưu ý quan trọng
- Doanh nghiệp cần theo dõi sát sao thời hạn nộp thuế. Nếu khó khăn, có thể làm thủ tục xin gia hạn hoặc nộp dần tiền thuế để tránh bị cưỡng chế.
- Việc bị cưỡng chế hóa đơn hoặc công khai thông tin nợ thuế sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín và hoạt động kinh doanh với đối tác.
