Học sinh, sinh viên từ đủ 15 tuổi trở lên hoàn toàn có thể tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện nếu đáp ứng điều kiện theo quy định mới nhất của pháp luật. Dưới đây là chi tiết về điều kiện, mức đóng, phương thức và các lưu ý quan trọng mà bạn cần nắm rõ:
I. Điều kiện tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện
- Đối tượng được tham gia: Công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên, không thuộc diện bắt buộc tham gia BHXH và không đang hưởng lương hưu hoặc trợ cấp BHXH hằng tháng.
- Học sinh, sinh viên: Thường không có hợp đồng lao động chính thức nên không thuộc diện BHXH bắt buộc, có thể tham gia BHXH tự nguyện nếu có nguyện vọng và khả năng tài chính.
II. Mức đóng BHXH tự nguyện năm 2025
- Công thức đóng: Mức đóng hằng tháng = 22% × Mức thu nhập làm căn cứ đóng
- Mức đóng tối thiểu = 22% × chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn (dự kiến 1.500.000 đồng từ 01/7/2025)
- Mức đóng tối đa = 22% × thu nhập làm căn cứ đóng tối đa (tương đương 20 lần lương cơ sở, 2.340.000 đồng từ 01/7/2025).
III. Phương thức đóng BHXH tự nguyện
- Hằng tháng
- 3 tháng, 6 tháng, 12 tháng một lần
- Một lần cho nhiều năm về sau (không quá 5 năm)
- Một lần cho những năm còn thiếu (trong trường hợp đặc biệt)
IV. Các chế độ hưởng BHXH tự nguyện
- Trợ cấp thai sản (bổ sung mới, áp dụng từ ngày 1/7/2025)
- Chế độ hưu trí: Đóng đủ 15 năm được hưởng lương hưu (giảm từ 20 năm)
- Chế độ tử tuất, chế độ ốm đau (áp dụng từ 01/7/2025 theo quy định mới)
V. So sánh với BHYT học sinh, sinh viên
- Mức đóng BHXH tự nguyện: Tối thiểu 330.000 đồng/tháng, tổng cộng khoảng 3.960.000 đồng/năm
- Mức đóng BHYT học sinh, sinh viên: Học sinh, sinh viên được ngân sách Nhà nước hỗ trợ tối thiểu 30% mức đóng, một số địa phương có thể hỗ trợ thêm.
Lưu ý quan trọng
- Cân nhắc khả năng tài chính trước khi tham gia do mức đóng BHXH tự nguyện cao hơn BHYT nhiều lần
- Nên ưu tiên tham gia BHYT nếu chưa đủ khả năng tài chính, mức đóng thấp, được hưởng ngay dịch vụ y tế
- BHXH tự nguyện là quyền, không phải nghĩa vụ của học sinh, sinh viên
- Khi ra trường và có việc làm chính thức sẽ chuyển sang tham gia BHXH bắt buộc
