Không, hợp đồng đã ký không thể tự động điều chỉnh thuế suất VAT có hiệu lực từ ngày ký. Việc áp dụng thuế suất phải tuân thủ nghiêm ngặt theo thời điểm phát sinh nghĩa vụ thuế, không phụ thuộc vào ngày ký hợp đồng. Dưới đây là nguyên tắc xác định và hướng dẫn xử lý theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP.
I. Nguyên tắc xác định thuế suất GTGT
- Thời điểm áp dụng thuế suất: Thuế suất GTGT được xác định tại thời điểm phát sinh nghĩa vụ thuế. Chính sách giảm thuế suất xuống 8% theo Nghị quyết 204/2025/QH15 chỉ áp dụng cho các nghĩa vụ thuế phát sinh từ ngày 01/07/2025 đến hết ngày 31/12/2026.
- Hợp đồng ký trước ngày 01/07/2025:
- Nếu nghĩa vụ thuế (ví dụ: thời điểm xuất hóa đơn, chuyển giao hàng hóa) phát sinh từ ngày 01/07/2025 trở đi: Áp dụng thuế suất 8% (nếu hàng hóa, dịch vụ thuộc diện được giảm).
- Nếu nghĩa vụ thuế phát sinh trước ngày 01/07/2025: Áp dụng mức thuế suất tại thời điểm đó (ví dụ: 10%).
II. Hướng dẫn xử lý và lập hóa đơn
1. Cách lập hóa đơn giảm thuế
- Đối với doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp khấu trừ: Khi lập hóa đơn GTGT, tại dòng thuế suất ghi “8%“, tính tiền thuế GTGT và tổng số tiền người mua phải thanh toán.
- Đối với doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp tỷ lệ % trên doanh thu: Khi xuất hóa đơn bán hàng, tại cột “Thành tiền” ghi đủ tiền hàng trước khi giảm, và tại dòng “Cộng tiền hàng hóa, dịch vụ” ghi theo số đã giảm 20% mức tỷ lệ trên doanh thu. Kèm theo ghi chú: “đã giảm… [số tiền] tương ứng 20% mức tỷ lệ % để tính thuế GTGT theo Nghị quyết số 204/2025/QH15”.
2. Xử lý hóa đơn đã lập sai thuế suất
- Trường hợp đã lập hóa đơn và kê khai theo mức thuế suất chưa được giảm, hai bên phải lập biên bản hoặc có thỏa thuận bằng văn bản ghi rõ sai sót.
- Người bán lập hóa đơn điều chỉnh và kê khai bổ sung tại kỳ tính thuế phát sinh sai sót.
Ví dụ thực tế
- Trường hợp được giảm thuế: Hợp đồng ký ngày 20/06/2025, nhưng xuất hóa đơn vào ngày 05/07/2025. Hóa đơn này sẽ được áp dụng thuế suất 8% (nếu thuộc diện giảm thuế).
- Trường hợp không được giảm thuế: Hợp đồng ký và xuất hóa đơn vào ngày 30/06/2025. Hóa đơn này vẫn phải áp dụng thuế suất 10%.
Lưu ý quan trọng
- Các nhóm không được giảm thuế: Viễn thông, công nghệ thông tin, hoạt động tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, kim loại và sản phẩm từ kim loại đúc sẵn, sản phẩm khai khoáng (trừ than), hàng hóa chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (trừ xăng). (Chi tiết tại Phụ lục I, II, III của Nghị định 174/2025/NĐ-CP).
- Điều chỉnh hợp đồng: Các bên nên lập phụ lục hợp đồng để điều chỉnh lại giá trị thanh toán và thuế suất cho phù hợp với quy định mới, tránh tranh chấp về sau.
- Kê khai thuế: Doanh nghiệp phải kê khai các hàng hóa, dịch vụ được giảm thuế GTGT theo Mẫu số 01 Phụ lục III ban hành kèm theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP.