Đóng BHXH thiếu 1 tháng không làm mất quyền lợi đã tích lũy trước đó. Thời gian đã đóng sẽ được bảo lưu và cộng dồn khi bạn tiếp tục tham gia. Tuy nhiên, việc gián đoạn này có thể ảnh hưởng đến điều kiện hưởng BHYT 5 năm liên tục và một số chế độ ngắn hạn khác.
I. Ảnh hưởng của việc đóng thiếu tháng đến quyền lợi BHXH
Việc gián đoạn đóng BHXH (dù chỉ 1 tháng) sẽ có những tác động cụ thể như sau:
- Bảo lưu thời gian đóng: Toàn bộ thời gian đã đóng trước đó không bị mất đi. Khi bạn đi làm lại hoặc tham gia BHXH tự nguyện, thời gian mới sẽ được cộng nối tiếp vào thời gian cũ.
- Ảnh hưởng BHYT 5 năm liên tục: Nếu thời gian gián đoạn đóng BHYT quá 03 tháng, thời gian tham gia liên tục trước đó sẽ bị xóa và tính lại từ đầu. Điều này làm mất quyền lợi được hưởng 100% chi phí khám chữa bệnh kỹ thuật cao.
II. Điều kiện hưởng các chế độ khi đóng gián đoạn
Người lao động đóng không liên tục vẫn được hưởng các chế độ nếu đáp ứng đủ điều kiện về thời gian đóng tối thiểu tại thời điểm xét duyệt:
- Chế độ ốm đau: Chỉ cần đang tham gia BHXH bắt buộc tại thời điểm bị ốm. Lưu ý: Tháng nghỉ việc không hưởng lương từ 14 ngày trở lên sẽ không được tính là tháng đóng BHXH.
- Chế độ thai sản: Phải đóng đủ từ 6 tháng trở lên trong vòng 12 tháng trước khi sinh con (không bắt buộc phải đóng liên tục, có thể cộng dồn).
- Trợ cấp thất nghiệp: Phải đóng đủ từ 12 tháng trở lên trong vòng 24 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng lao động.
III. Quy định mới về Lương hưu theo Luật BHXH 2024 (từ 01/07/2025)
Từ ngày 01/07/2025, Luật Bảo hiểm xã hội 2024 có hiệu lực với những thay đổi quan trọng về điều kiện hưu trí:
- Điều kiện thời gian: Người lao động chỉ cần đóng BHXH tối thiểu 15 năm (thay vì 20 năm như trước đây) là đủ điều kiện hưởng lương hưu khi đến tuổi nghỉ hưu.
- Nếu chưa đủ 15 năm: Người đến tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ năm đóng có thể chọn:
- Nhận trợ cấp hằng tháng từ số tiền đã đóng.
- Đóng tiếp BHXH tự nguyện cho đủ năm.
- Rút BHXH một lần (nếu thuộc diện được rút).
IV. Cách tính lương hưu và phương án đóng bù
- Mức hưởng lương hưu từ 01/7/2025:
- Lao động nữ: Đóng 15 năm hưởng 45%. Sau đó cứ thêm 1 năm cộng 2%.
- Lao động nam: Đóng 20 năm hưởng 45%. Trường hợp đóng từ 15 đến dưới 20 năm thì mức hưởng là 40% cho 15 năm đầu, sau đó mỗi năm cộng thêm 1%.
- Mức hưởng tối đa cho cả nam và nữ là 75%.
- Đóng bù thời gian thiếu:
- Nếu thiếu tối đa 06 tháng: Được đóng một lần vào quỹ hưu trí để hưởng lương hưu ngay.
- Nếu thiếu nhiều hơn (dưới 10 năm): Có thể chuyển sang BHXH tự nguyện và đóng một lần cho những năm còn thiếu để hưởng lương hưu.
Ví dụ thực tế
- Trường hợp 1: Anh A nghỉ việc 2 tháng rồi đi làm lại. Thời gian đóng BHXH cũ của anh A được bảo lưu và cộng dồn tiếp. Quyền lợi BHYT 5 năm liên tục vẫn còn (do gián đoạn dưới 3 tháng).
- Trường hợp 2: Chị B sinh con nhưng mới đóng BHXH được 4 tháng trong năm vừa qua. Chị B không được hưởng chế độ thai sản vì chưa đủ điều kiện “đóng đủ 6 tháng trong 12 tháng trước sinh”.
Lưu ý quan trọng
- Thủ tục bảo lưu là tự động: Khi chốt sổ BHXH, thời gian đóng được hệ thống tự động ghi nhận, bạn không cần làm đơn xin bảo lưu.
- Kiểm soát gián đoạn BHYT: Nếu nghỉ việc, hãy cân nhắc mua BHYT hộ gia đình ngay để nối tiếp thời gian, tránh bị gián đoạn quá 3 tháng làm mất mốc “5 năm liên tục”.
- Chủ động tra cứu: Thường xuyên kiểm tra quá trình đóng trên ứng dụng VssID để đảm bảo công ty không nợ đóng hoặc đóng thiếu tháng của bạn.
