Người lao động định cư ở nước ngoài có thể rút bảo hiểm xã hội (BHXH) một lần ngay sau khi nghỉ việc mà không cần chờ đợi, theo Luật BHXH 2024.
I. Điều kiện hưởng BHXH một lần khi định cư nước ngoài
- Đối tượng áp dụng: Tất cả người lao động tham gia BHXH (bao gồm cả người tham gia trước và sau ngày 01/07/2025) khi ra nước ngoài để định cư.
- Điều kiện chính: Có giấy tờ pháp lý chứng minh việc định cư hợp pháp ở nước ngoài. Đây là trường hợp đặc biệt nên người lao động được rút BHXH một lần ngay, không phải đáp ứng điều kiện chờ 12 tháng sau khi nghỉ việc.
II. Hồ sơ và thủ tục cần chuẩn bị
- Sổ BHXH bản chính.
- Đơn đề nghị hưởng BHXH một lần (theo Mẫu số 14-HSB).
- Bản sao có chứng thực giấy tờ chứng minh việc định cư ở nước ngoài. Các giấy tờ này có thể là thị thực (visa) định cư, thẻ thường trú, giấy xác nhận thôi quốc tịch Việt Nam hoặc các giấy tờ có giá trị tương đương.
Lưu ý: Giấy tờ do cơ quan nước ngoài cấp phải được dịch thuật sang tiếng Việt và chứng thực theo quy định của pháp luật Việt Nam.
III. Thời gian giải quyết và cách thức nộp hồ sơ
- Thời gian giải quyết: Cơ quan BHXH sẽ giải quyết và chi trả trong vòng 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Nếu từ chối, cơ quan BHXH phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
- Cách thức nộp hồ sơ: Người lao động có thể nộp hồ sơ trực tiếp tại cơ quan BHXH hoặc gửi qua dịch vụ bưu chính.
- Ủy quyền nộp hồ sơ: Trường hợp không thể tự mình thực hiện, người lao động có thể ủy quyền cho người khác nộp hồ sơ, kèm theo giấy ủy quyền được công chứng hoặc chứng thực.
Ví dụ thực tế
Chị An làm việc tại TP.HCM đến hết tháng 9/2025 và có visa định cư tại Úc. Ngay sau khi nghỉ việc, chị nộp hồ sơ rút BHXH một lần tại cơ quan BHXH quận. Hồ sơ của chị được giải quyết và chi trả trong vòng 5 ngày làm việc mà không cần phải chờ đến tháng 10/2026.
Lưu ý quan trọng
- Việc định cư ở nước ngoài là một điều kiện độc lập để rút BHXH một lần, không phụ thuộc vào tuổi tác hay tổng thời gian đã đóng BHXH.
- Không bắt buộc phải thôi quốc tịch Việt Nam để làm thủ tục này, trừ trường hợp đã chính thức chấm dứt quốc tịch.
- Các trường hợp đặc biệt khác cũng được rút BHXH một lần theo Luật BHXH 2024 gồm: người đủ tuổi hưởng lương hưu nhưng chưa đủ 15 năm đóng BHXH; người mắc bệnh hiểm nghèo theo quy định.
