Không, việc nộp tiền mặt trực tiếp vào tài khoản ngân hàng của bên bán không được xem là thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định của pháp luật Việt Nam, áp dụng từ 01/7/2025. Để được khấu trừ thuế GTGT và ghi nhận chi phí hợp lệ, doanh nghiệp phải thực hiện thanh toán qua các phương thức được pháp luật công nhận.
I. Quy định về phương thức thanh toán không dùng tiền mặt
- Chi tiết pháp lý: Theo Nghị định 181/2025/NĐ-CP, để được khấu trừ thuế GTGT, các hóa đơn có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Các hình thức này phải tuân thủ quy định tại Nghị định 52/2024/NĐ-CP.
- Loại trừ hình thức nộp tiền mặt: Nghị định 181/2025/NĐ-CP nêu rõ chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt không bao gồm trường hợp bên mua nộp tiền mặt trực tiếp vào tài khoản của bên bán. Đây vẫn được xác định là giao dịch bằng tiền mặt.
II. Hậu quả về thuế và hiệu lực áp dụng
- Ngưỡng áp dụng: Quy định áp dụng cho hóa đơn mua hàng hóa, dịch vụ có giá trị thanh toán từ 5 triệu đồng trở lên (đã bao gồm VAT), hoặc trường hợp mua nhiều lần trong cùng một ngày từ một nhà cung cấp có tổng giá trị từ 5 triệu đồng trở lên.
- Hậu quả pháp lý: Nếu thanh toán bằng cách nộp tiền mặt vào tài khoản, doanh nghiệp sẽ không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào và chi phí tương ứng có nguy cơ bị loại khi quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN).
- Hiệu lực: Quy định mới chính thức có hiệu lực từ ngày 01/07/2025.
III. Các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt hợp lệ
- Chuyển khoản từ tài khoản ngân hàng của bên mua sang tài khoản của bên bán (qua Internet Banking, Mobile Banking, ủy nhiệm chi tại quầy).
- Thanh toán bằng thẻ ngân hàng, séc, ví điện tử, hoặc các trung gian thanh toán được cấp phép khác.
- Thanh toán bằng hình thức bù trừ công nợ giữa hai bên (phải có biên bản, hợp đồng quy định rõ).
- Thanh toán ủy quyền qua bên thứ ba (phải được quy định trong hợp đồng).
- Trường hợp người lao động của doanh nghiệp thanh toán trước bằng thẻ cá nhân rồi được công ty thanh toán lại qua hình thức không dùng tiền mặt (phải có quy chế tài chính của công ty quy định rõ).
Ví dụ thực tế
- Không hợp lệ: Ngày 10/08/2025, kế toán Doanh nghiệp A ra ngân hàng nộp 7 triệu đồng tiền mặt vào tài khoản của nhà cung cấp B. Kết quả: Hóa đơn này không đủ điều kiện khấu trừ thuế GTGT.
- Hợp lệ: Ngày 10/08/2025, kế toán Doanh nghiệp A dùng Internet Banking chuyển khoản 7 triệu đồng từ tài khoản công ty sang tài khoản của nhà cung cấp B. Kết quả: Được khấu trừ thuế GTGT và hạch toán chi phí đầy đủ.
Lưu ý quan trọng
- Đối tượng áp dụng: Quy định này áp dụng cho các doanh nghiệp, tổ chức kinh doanh khi xác định điều kiện khấu trừ thuế. Giao dịch mua sắm của cá nhân không vì mục đích kinh doanh không thuộc phạm vi này.
- Lưu trữ chứng từ: Tất cả chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt phải được lưu trữ tối thiểu 10 năm theo quy định của Luật Kế toán để phục vụ thanh tra, kiểm tra.
- Thanh toán trả góp/trả chậm: Vẫn được khấu trừ thuế nếu hợp đồng có quy định rõ và doanh nghiệp thực hiện thanh toán không dùng tiền mặt đúng hạn.