Bạn hoàn toàn có thể rút BHXH một lần sau khi nghỉ việc nếu đáp ứng đủ điều kiện. Sau đây là quy trình và điều kiện để được nhận BHXH một lần mới nhất từ 01/7/2025.
I. Quy trình rút BHXH một lần
1. Chuẩn bị hồ sơ
- Bản chính Sổ BHXH: Bắt buộc nộp. Trường hợp nộp hồ sơ trực tuyến và đã có Sổ BHXH điện tử hợp lệ thì không cần nộp bản giấy.
- Đơn đề nghị hưởng BHXH một lần: Nộp trực tiếp dùng Mẫu 14-HSB, nộp trực tuyến dùng Mẫu 14A-HSB.
- Giấy tờ bổ sung tùy trường hợp:
- Ra nước ngoài định cư: Bản sao Giấy xác nhận thôi quốc tịch Việt Nam hoặc bản dịch tiếng Việt được chứng thực của hộ chiếu nước ngoài, thị thực định cư, giấy xác nhận nhập quốc tịch nước ngoài hoặc thẻ cư trú có thời hạn từ 5 năm trở lên.
- Mắc bệnh hiểm nghèo: Trích sao hồ sơ bệnh án hoặc biên bản giám định y khoa (ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS, viêm não, thương tật nặng do tai nạn…).
- Lực lượng vũ trang: Giấy tờ chứng minh phục viên, xuất ngũ, thôi việc và không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc/tự nguyện (theo Điều 15 Nghị định 157/2025/NĐ-CP).
2. Nộp hồ sơ
- Trực tuyến: Qua Cổng dịch vụ công BHXH hoặc ứng dụng VssID, sử dụng Mẫu 14A-HSB và ký xác nhận bằng chữ ký số.
- Trực tiếp: Tại cơ quan BHXH cơ sở (trực thuộc BHXH tỉnh/thành phố) hoặc Trung tâm phục vụ Hành chính công các cấp.
- Bưu chính: Gửi qua dịch vụ bưu chính công ích.
- Thời hạn nộp: Trong vòng 30 ngày kể từ khi đủ điều kiện.
3. Thời gian giải quyết và chi trả
- Cơ quan BHXH giải quyết trong 7 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
- Tiền trợ cấp được chi trả trong 7 ngày làm việc tiếp theo, có thể nhận tiền mặt tại cơ quan BHXH hoặc chuyển khoản qua tài khoản cá nhân.
II. Điều kiện rút BHXH một lần
| Trường hợp | Chi tiết |
|---|---|
| Tham gia BHXH trước 01/7/2025 | – Nghỉ việc sau 12 tháng liên tục không tham gia BHXH bắt buộc/tự nguyện. – Tổng thời gian đóng chưa đủ 20 năm. |
| Tham gia BHXH từ 01/7/2025 | – Không còn áp dụng điều kiện nghỉ việc 12 tháng. – Chỉ được rút trong các trường hợp đặc biệt dưới đây. |
| Đủ tuổi nghỉ hưu | – Chưa đủ 15 năm đóng BHXH để hưởng lương hưu. |
| Ra nước ngoài định cư | – Nộp giấy tờ chứng minh theo quy định. |
| Mắc bệnh hiểm nghèo | – Ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS, viêm não, thương tật nặng… |
| Suy giảm khả năng lao động | – Từ 81% trở lên hoặc khuyết tật đặc biệt nặng. |
| Lực lượng vũ trang | – Phục viên, xuất ngũ, thôi việc mà không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc/tự nguyện. |
Ví dụ thực tế
- Anh A: Tham gia BHXH từ 2020, nghỉ việc từ tháng 6/2024, không tham gia BHXH từ đó. Đến tháng 6/2025, anh đủ điều kiện rút do đã nghỉ 12 tháng liên tục và có thời gian đóng chưa đủ 20 năm (thuộc nhóm tham gia trước 01/7/2025).
- Chị B: Tham gia BHXH từ 2020, mắc ung thư năm 2025. Dù chưa đủ 20 năm đóng, chị được rút do thuộc trường hợp bệnh hiểm nghèo.
- Chị C: Bắt đầu tham gia BHXH từ tháng 8/2025, nghỉ việc tháng 12/2027. Dù đã nghỉ 12 tháng và chưa đủ 20 năm đóng, chị C không được rút BHXH một lần vì thuộc nhóm tham gia sau 01/7/2025 và không thuộc các trường hợp đặc biệt.
Lưu ý quan trọng
- Phân biệt rõ thời điểm tham gia: Người tham gia BHXH trước 01/7/2025 được áp dụng điều kiện nghỉ việc 12 tháng để rút BHXH một lần. Người tham gia từ 01/7/2025 trở đi chỉ được rút trong các trường hợp đặc biệt (đủ tuổi hưu nhưng thiếu năm, định cư, bệnh hiểm nghèo, suy giảm sức lao động…).
- 12 tháng liên tục: Thời gian 12 tháng phải tính liên tục từ ngày nghỉ việc đến tháng liền kề trước khi nộp hồ sơ, không bao gồm các tháng không phải đóng BHXH bắt buộc theo quy định.
- Quyền lựa chọn: Nếu vừa đủ điều kiện hưởng lương hưu, vừa thuộc trường hợp đặc biệt (ra nước ngoài định cư, bệnh hiểm nghèo…), người lao động có quyền lựa chọn giữa hưởng lương hưu hoặc rút BHXH một lần.
- Thời hạn nộp hồ sơ: Người lao động cần nộp hồ sơ trong vòng 30 ngày kể từ khi đủ điều kiện để đảm bảo quyền lợi được giải quyết kịp thời.
