Sinh con thứ ba hoàn toàn được hưởng chế độ thai sản theo quy định pháp luật Việt Nam, không giới hạn số lần hưởng chế độ này. Dưới đây là chi tiết điều kiện và quyền lợi dành cho người lao động khi sinh con thứ ba trong các trường hợp khác nhau.
I. Điều kiện hưởng chế độ thai sản khi sinh con thứ ba
- Đối với bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc:
- Thông thường: Đã đóng BHXH từ đủ 6 tháng trở lên trong 12 tháng trước khi sinh con.
- Trường hợp từng nghỉ thai yếu: Đã đóng BHXH từ đủ 12 tháng trở lên và có từ đủ 3 tháng đóng BHXH trong 12 tháng trước khi sinh con.
- Đối với BHXH tự nguyện: Từ 1/7/2025, chỉ cần đóng đủ 6 tháng trở lên trong 12 tháng trước khi sinh là được hưởng chế độ thai sản.
II. Quyền lợi được hưởng khi sinh con thứ ba
- Trợ cấp một lần khi sinh con:
- Mức hưởng: 2 lần mức lương cơ sở cho mỗi con sinh ra.
- Từ 1/7/2024, mức lương cơ sở là 2.340.000 đồng/tháng, trợ cấp một lần là 4.680.000 đồng/con.
- Trợ cấp thai sản trong thời gian nghỉ việc:
- Lao động nữ: Nghỉ 6 tháng khi sinh một con. Nếu sinh đôi trở lên, từ con thứ hai được nghỉ thêm 1 tháng cho mỗi con.
- Lao động nam: Được nghỉ từ 5-14 ngày tùy trường hợp (sinh thường/mổ, sinh đơn/đôi/ba trở lên). Sinh ba trở lên được nghỉ thêm 3 ngày làm việc cho mỗi con từ con thứ ba. Thời gian nghỉ thực hiện trong vòng 60 ngày đầu kể từ ngày vợ sinh con (tăng từ 30 ngày so với quy định cũ).
- Mức hưởng: 100% mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH của 6 tháng trước khi nghỉ việc.
- Trợ cấp dưỡng sức sau sinh:
- Nếu trong 30 ngày đầu làm việc sau khi hết thời gian thai sản mà sức khỏe chưa hồi phục, được nghỉ dưỡng sức tiếp.
III. Thay đổi quan trọng từ 1/7/2025
- Người tham gia BHXH tự nguyện được hưởng trợ cấp thai sản.
- Người lao động nữ khi sảy thai, nạo, hút thai, thai chết lưu hoặc phá thai bệnh lý theo chỉ định y tế thì được hưởng chế độ thai sản.
- Trường hợp thai từ 22 tuần tuổi trở lên mà sảy thai, phá thai, thai chết lưu được hưởng chế độ thai sản như sinh con bình thường.
- Lao động nam được nghỉ trong vòng 60 ngày đầu thay vì 30 ngày như trước đây.
Lưu ý quan trọng
- Luật Bảo hiểm xã hội không giới hạn số lần hưởng chế độ thai sản.
- Trong một số chế độ BHXH (ví dụ: trợ cấp một lần khi sinh con), nếu cả cha và mẹ đều đủ điều kiện thì chỉ một người được hưởng theo luật; các chế độ còn lại thực hiện theo phạm vi của từng đối tượng.
- Lao động nữ nghỉ việc trước khi sinh con nhưng có đủ thời gian đóng bảo hiểm vẫn được giải quyết chế độ thai sản.
- Từ 1/7/2025, thuật ngữ “mức lương cơ sở” được thay thế bằng “mức tham chiếu”.
