Hướng dẫn toàn diện về bán hàng quốc tế quy mô nhỏ cho doanh nghiệp sme, bao gồm các quy định mới nhất về thuế, thủ tục hải quan, và phương thức thanh toán an toàn.

Tóm tắt các ý chính

  • Thuế suất 0% GTGT: Hàng hóa xuất khẩu được hưởng thuế suất GTGT 0% từ 01/07/2025, giúp giảm giá thành và tăng khả năng cạnh tranh.
  • Miễn thuế TNDN: Doanh nghiệp nhỏ và vừa mới thành lập được miễn thuế TNDN trong 03 năm đầu tiên theo Nghị quyết 198/2025/QH15.
  • Thủ tục hải quan điện tử: Tận dụng Cơ chế một cửa quốc gia (NSW) để thực hiện thủ tục hải quan nhanh chóng, tiết kiệm chi phí.
  • Lựa chọn thanh toán phù hợp: Sử dụng Chuyển tiền điện tử (T/T) cho giao dịch nhỏ và Tín dụng thư (L/C) cho giao dịch lớn để quản lý rủi ro.
  • Tận dụng chính sách hỗ trợ: Chủ động tìm hiểu các gói tín dụng ưu đãi từ ngân hàng và hỗ trợ từ Quỹ Phát triển Doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Với sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử và xu hướng toàn cầu hóa, bán hàng quốc tế không còn là đặc quyền của các doanh nghiệp lớn. Các doanh nghiệp nhỏ và vừa, thậm chí cá nhân kinh doanh, giờ đây có thể dễ dàng tiếp cận thị trường quốc tế. Tuy nhiên, để thành công, việc nắm vững các quy định về thuế, hải quan và thanh toán là vô cùng quan trọng.

Trong bài viết này, Thuận Thiên sẽ hướng dẫn bạn toàn diện các quy định về bán hàng quốc tế quy mô nhỏ, giúp bạn tự tin chinh phục thị trường toàn cầu.

Cơ sở pháp lý

I. Khái niệm và phạm vi bán hàng quốc tế quy mô nhỏ

Bán hàng quốc tế quy mô nhỏ là hoạt động xuất khẩu hàng hóa với kim ngạch và khối lượng tương đối nhỏ, thường được thực hiện bởi các doanh nghiệp vừa và nhỏ (DNNVV) hoặc cá nhân kinh doanh. Theo định nghĩa của Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp nhỏ có vốn điều lệ dưới 20 tỷ đồng và lao động dưới 200 người.

1. Các hình thức bán hàng phổ biến

  • Xuất khẩu trực tiếp đến khách hàng nước ngoài.
  • Bán hàng qua các nền tảng thương mại điện tử quốc tế như Amazon, Alibaba.
  • Tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu với vai trò nhà cung cấp phụ.
  • Xuất khẩu theo hình thức chuyển phát nhanh quốc tế.

II. Quy định thuế đối với bán hàng quốc tế quy mô nhỏ

1. Thuế giá trị gia tăng (GTGT)

Từ ngày 01/7/2025, theo Luật Thuế giá trị gia tăng 2024, hàng hóa xuất khẩu được áp dụng thuế suất 0%. Điều này có nghĩa doanh nghiệp xuất khẩu không phải nộp thuế GTGT cho hàng hóa xuất khẩu nhưng vẫn được khấu trừ thuế GTGT đầu vào, tạo lợi thế cạnh tranh đáng kể. Các điều kiện để được áp dụng thuế suất 0% bao gồm:

  • Hàng hóa từ Việt Nam bán cho tổ chức, cá nhân ở nước ngoài.
  • Hàng hóa được tiêu dùng ở ngoài Việt Nam.
  • Có đầy đủ chứng từ chứng minh việc xuất khẩu theo quy định.

2. Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN)

Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 có hiệu lực từ 01/10/2025 đã điều chỉnh thuế suất theo quy mô doanh nghiệp:

  • Thuế suất 15% cho doanh nghiệp có doanh thu không quá 3 tỷ đồng/năm.
  • Thuế suất 17% cho doanh nghiệp có doanh thu từ 3-50 tỷ đồng/năm.
  • Thuế suất 20% cho các trường hợp khác.

Đặc biệt: theo Nghị quyết 198/2025/QH15, doanh nghiệp nhỏ và vừa được miễn thuế TNDN trong 03 năm đầu kể từ khi thành lập.

3. Thuế xuất khẩu

Hầu hết hàng hóa xuất khẩu không chịu thuế xuất khẩu, trừ một số mặt hàng đặc biệt như tài nguyên thiên nhiên. Nghị định 199/2025/NĐ-CP đã cập nhật Biểu thuế xuất khẩu với xu hướng giảm thuế suất để khuyến khích xuất khẩu hàng hóa Việt Nam.

III. Thủ tục hải quan cho doanh nghiệp nhỏ

Đăng ký kinh doanh xuất nhập khẩu: Doanh nghiệp muốn tham gia hoạt động xuất khẩu cần đăng ký ngành nghề xuất nhập khẩu trong Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Thủ tục có thể thực hiện trực tuyến qua Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp với thời gian xử lý 3-5 ngày làm việc.

Cơ chế một cửa quốc gia (NSW): Hệ thống một cửa quốc gia (NSW) cho phép doanh nghiệp thực hiện tất cả thủ tục hải quan và các thủ tục liên quan qua một cổng điện tử duy nhất. Điều này giúp tiết kiệm thời gian và chi phí đáng kể cho doanh nghiệp nhỏ.

1. Chế độ ưu tiên cho doanh nghiệp (AEO)

Luật Hải quan sửa đổi 2025 đã nới lỏng điều kiện để doanh nghiệp được hưởng chế độ ưu tiên, giúp các doanh nghiệp nhỏ và vừa dễ dàng tiếp cận hơn:

  • Thời gian tuân thủ pháp luật giảm từ 3 năm xuống 2 năm.
  • Yêu cầu về hệ thống công nghệ thông tin được cụ thể hóa.
  • Mở rộng các ưu đãi về thủ tục hải quan cho doanh nghiệp ưu tiên.

2. Mã HS Code và phân loại hàng hóa

Việc xác định chính xác mã HS Code là then chốt trong khai báo hải quan để xác định đúng thuế suất. Doanh nghiệp có thể tra cứu mã HS qua các kênh uy tín:

  • Website Tổng cục Hải quan (customs.gov.vn)
  • Cơ sở dữ liệu thương mại Việt Nam (vntr.moit.gov.vn)
  • Các trang thư viện pháp luật trực tuyến.

3. Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O)

C/O là văn bản quan trọng giúp hàng hóa xuất khẩu được hưởng ưu đãi thuế quan tại nước nhập khẩu theo các Hiệp định thương mại tự do (FTA). Tại Việt Nam, C/O được cấp bởi:

  • Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI).
  • Các Phòng quản lý xuất nhập khẩu thuộc Sở Công Thương tại các tỉnh, thành phố.
  • Bộ Công Thương đối với một số trường hợp đặc biệt.
Lựa chọn thanh toán phù hợp: Sử dụng Chuyển tiền điện tử (T/T) cho giao dịch nhỏ và Tín dụng thư (L/C) cho giao dịch lớn để quản lý rủi ro.
Lựa chọn thanh toán phù hợp: Sử dụng Chuyển tiền điện tử (T/T) cho giao dịch nhỏ và Tín dụng thư (L/C) cho giao dịch lớn để quản lý rủi ro.

IV. Các phương thức thanh toán quốc tế và quy định ngoại hối

1. Chuyển tiền điện tử (T/T – Telegraphic Transfer)

Đây là phương thức phổ biến nhất đối với giao dịch quy mô nhỏ do tính đơn giản và chi phí thấp. Các hình thức T/T bao gồm:

  • TT in advance: Người mua trả tiền trước khi người bán giao hàng.
  • TT at sight: Người mua trả tiền ngay khi người bán xuất trình bộ chứng từ.
  • TT at X days: Người mua trả tiền sau một số ngày nhất định kể từ ngày giao hàng.

Tín dụng chứng từ (L/C – Letter of Credit): Phương thức L/C phù hợp với các giao dịch có giá trị lớn hơn, đảm bảo an toàn cho cả hai bên thông qua sự bảo lãnh của ngân hàng.

Nhờ thu chứng từ (D/P, D/A): Phương thức này thường được sử dụng khi đã có mối quan hệ tin cậy với khách hàng, giúp cân bằng rủi ro giữa hai bên.

Quy định về ngoại hối: Theo Thông tư 20/2022/TT-NHNN, doanh nghiệp xuất khẩu phải bán ngoại tệ thu được từ xuất khẩu cho các tổ chức tín dụng trong thời hạn quy định. Tuy nhiên, bạn được phép giữ lại một phần để phục vụ hoạt động kinh doanh.

V. Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME)

1. Hỗ trợ tài chính

Các ngân hàng thương mại đang triển khai nhiều gói hỗ trợ tín dụng ưu đãi cho doanh nghiệp SME xuất khẩu:

  • VietinBank: Gói 60.000 tỷ đồng với lãi suất từ 3,8%/năm (VND) và 3,2%/năm (USD).
  • Agribank: Gói 20.000 tỷ đồng với lãi suất thấp hơn sàn đến 2,4%/năm.
  • Eximbank: Các gói hỗ trợ đặc biệt cho doanh nghiệp SME.

2. Quỹ phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa

Theo Nghị quyết 198/2025/QH15, Quỹ này sẽ thực hiện các chức năng quan trọng để hỗ trợ doanh nghiệp:

  • Cho vay với lãi suất ưu đãi.
  • Tài trợ vốn ban đầu cho các dự án khởi nghiệp sáng tạo.
  • Đầu tư vào các quỹ đầu tư mạo hiểm tại địa phương.

3. Hỗ trợ đào tạo và tư vấn

Chính phủ và các địa phương đang tăng cường các chương trình đào tạo, tư vấn miễn phí hoặc chi phí thấp về:

  • Kỹ năng xuất nhập khẩu cơ bản.
  • Cập nhật quy định thuế và hải quan mới.
  • Marketing online và thương mại điện tử xuyên biên giới.
  • Kỹ năng quản trị doanh nghiệp.

VI. Những lưu ý thực tiễn khi bán hàng quốc tế

1. Quản lý rủi ro

  • Rủi ro tỷ giá: Sử dụng các công cụ phòng ngừa rủi ro của ngân hàng như hợp đồng kỳ hạn, quyền chọn.
  • Rủi ro thanh toán: Lựa chọn phương thức thanh toán phù hợp với mức độ tin cậy của đối tác và giá trị đơn hàng.
  • Rủi ro pháp lý: Cập nhật thường xuyên các quy định mới của cả Việt Nam và nước nhập khẩu.

2. Tối ưu hóa chi phí

  • Sử dụng dịch vụ chuyển phát nhanh cho các lô hàng nhỏ, giá trị thấp để tiết kiệm thời gian và chi phí thủ tục.
  • Tận dụng các hiệp định thương mại tự do (FTA) để được hưởng ưu đãi thuế nhập khẩu tại thị trường đích.
  • Nhóm hàng (gom cont) với các doanh nghiệp khác để giảm chi phí logistics.

3. Tuân thủ pháp luật

  • Khai báo chính xác mã HS Code và trị giá hải quan.
  • Lưu giữ đầy đủ hồ sơ, chứng từ liên quan đến lô hàng xuất khẩu.
  • Thực hiện đúng nghĩa vụ thuế và các khoản thu khác theo quy định.

VII. Xu hướng và cơ hội phát triển

1. Thương mại điện tử xuyên biên giới

Các nền tảng như Alibaba, Amazon, Shopee Global đang tạo cơ hội lớn cho doanh nghiệp nhỏ Việt Nam tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng toàn cầu mà không cần qua nhiều trung gian.

2. Ứng dụng công nghệ

Việc số hóa các quy trình hải quan (e-customs) và thanh toán quốc tế (fintech) đang giúp giảm thời gian và chi phí giao dịch đáng kể, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động bán hàng quốc tế quy mô nhỏ.

3. Phát triển bền vững (ESG)

Xu hướng tiêu dùng xanh và bền vững (Environmental, Social, Governance) đang tạo cơ hội cho các sản phẩm thân thiện môi trường, có nguồn gốc rõ ràng từ Việt Nam.

VIII. Tóm tắt Bán hàng quốc tế quy mô nhỏ: Hướng dẫn thuế, hải quan mới nhất

Bán hàng quốc tế quy mô nhỏ mở ra vô vàn cơ hội nhưng cũng đi kèm không ít thách thức về pháp lý, tài chính. Bằng cách nắm vững các quy định về thuế, hải quan, lựa chọn phương thức thanh toán an toàn và tận dụng các chính sách hỗ trợ của nhà nước, doanh nghiệp của bạn hoàn toàn có thể vươn ra biển lớn. Thuận Thiên hy vọng rằng bài viết này đã cung cấp những thông tin hữu ích để bạn bắt đầu hành trình xuất khẩu của mình.

Từ khoá: bán hàng quốc tếthanh toán quốc tếthủ tục hải quan

Câu Hỏi Thường Gặp

Theo Nghị định 69/2018/NĐ-CP, thương nhân Việt Nam được tự do kinh doanh xuất khẩu mà không cần giấy phép đặc biệt, trừ các mặt hàng thuộc danh mục cấm xuất khẩu hoặc xuất khẩu có điều kiện.

Doanh nghiệp nên tra cứu trên website chính thức của Tổng cục Hải quan (customs.gov.vn), tham khảo Biểu thuế xuất nhập khẩu, hoặc sử dụng dịch vụ tư vấn của các công ty logistics chuyên nghiệp để đảm bảo tính chính xác.

Chi phí chính bao gồm: phí làm chứng từ (C/O, Bill of Lading…), chi phí vận chuyển quốc tế, bảo hiểm hàng hóa, phí dịch vụ hải quan, chi phí ngân hàng (phí chuyển tiền, L/C) và các loại thuế (nếu có).

Với hệ thống một cửa quốc gia và thủ tục hải quan điện tử, thời gian thông quan trung bình cho hàng xuất khẩu (luồng xanh, vàng) là từ 1-3 ngày làm việc, tùy thuộc vào loại hàng hóa và tính đầy đủ của bộ hồ sơ.

Theo Nghị quyết 198/2025/QH15, doanh nghiệp nhỏ và vừa mới thành lập được miễn thuế TNDN trong 3 năm đầu, miễn lệ phí môn bài và có cơ hội tiếp cận các gói tín dụng ưu đãi, hỗ trợ đào tạo về xuất nhập khẩu từ nhà nước.

  • Miễn trừ trách nhiệm và cảnh báo pháp lý
  • Hiệu lực văn bản: Các quy định pháp luật và trích dẫn trong bài viết có hiệu lực tại thời điểm biên tập (Ngày cập nhật). Hệ thống luật pháp (Kế toán, Thuế, Luật doanh nghiệp…) thường xuyên thay đổi và cập nhật mới.
  • Khuyến cáo: Nội dung chỉ mang tính chất tham khảo chung. Doanh nghiệp vui lòng không tự ý áp dụng khi chưa đối chiếu với quy định hiện hành hoặc chưa có sự tư vấn chuyên sâu từ chuyên gia.
  • Hỗ trợ: Thuận Thiên không chịu trách nhiệm cho các thiệt hại phát sinh từ việc tự ý áp dụng kiến thức trên website. Để có giải pháp an toàn và chính xác nhất cho doanh nghiệp của bạn, vui lòng liên hệ cơ quan chức năng, ban ngành có liên quan đến vấn đề của bạn để được tư vấn chuyên sâu và có giải pháp cụ thể.

Xem chi tiết: Chính sách nội dung & Miễn trừ trách nhiệm đầy đủ tại đây.